Konferansta konuşan Doç. Dr. Recep Cengiz, Çanakkale Zaferi’nin Türk tarihindeki önemine dikkat çekerek Osmanlı Devleti’nin savaş öncesinde yaşadığı ağır kayıplara değindi. Balkanlar, Yunanistan, Tunus, Mısır ve Filistin’de yaşanan kayıpların ardından milletin büyük bir travma yaşadığını belirten Cengiz, Sarıkamış Harekâtı’nda yaklaşık 90 bin askerin donarak şehit olduğunu hatırlattı.
Bu zor koşullara rağmen Çanakkale’de büyük bir direniş ruhunun ortaya çıktığını vurgulayan Cengiz, farklı cephelerden gelen askerlerin aynı amaç etrafında birleştiğini söyledi. Çanakkale Cephesi’nin stratejik önemine değinen Cengiz, o dönemde uluslararası basının da bu savaşı sıradan bir çatışma olarak görmediğini ifade etti.
New York Times dergisinin Çanakkale Savaşı’nı “bir savaş değil, kavimler savaşı” olarak nitelendirdiğini aktaran Cengiz, savaşın büyüklüğünü anlatmak için futbol benzetmesi yaptı. Cengiz, “Bir tarafta dünyanın en büyük kulüplerinin en iyi oyuncularından kurulmuş bir takım düşünün. Diğer tarafta ise sıradan bir Manisaspor var. Ancak Manisaspor’un başında futbolu çok iyi bilen bir antrenör ve inançlı bir futbolcu grubu bulunuyor. Çanakkale’de de durum buna benziyordu. İngilizler, Fransızlar, İtalyanlar, İskoçlar, İrlandalılar ve Avustralyalı askerlerin yanı sıra Hindistan’dan getirilen Pencaplı askerler cephede yer alıyordu” dedi.
Savaşın insanî boyutuna da değinen Cengiz, Çanakkale’de çok ağır kayıplar verildiğini belirterek yaklaşık 250 bin Türk askerinin şehit olduğunu, yaralananlar ve hastanelerde hayatını kaybedenlerle birlikte bu sayının daha da arttığını ifade etti.
Çanakkale’deki direnişin en önemli isimlerinden birinin Mustafa Kemal olduğunu vurgulayan Cengiz, Arıburnu Cephesi’nde söylediği “Ben size savaşmayı değil, ölmeyi emrediyorum” sözünün savaşın seyrini değiştiren tarihi bir emir olduğunu belirtti. Bu emrin, düşmanın ilerleyişini durdurmak için askerlerin zaman kazanmasını sağladığını ifade etti. Cengiz ayrıca cephede askerlerin moral ve motivasyonunu yüksek tutmaya çalıştığını, bazı askerlerin Kur’an okuduğunu, bazılarının dua ettiğini ve maneviyatın güçlü bir şekilde hissedildiğini anlattı.
Programda konuşan Spor Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Kadir Yıldız ise Çanakkale ruhunun yalnızca askeri bir başarı olmadığını vurgulayarak, “Bugün burada yalnızca bir konferans için değil, tarihimizin en güçlü sembollerinden biri olan Çanakkale ruhunu anlamak, hatırlamak ve yeni nesillere aktarmak için bir araya gelmiş bulunuyoruz. Çanakkale, fedakârlığın, birlik ve beraberliğin, azmin ve inancın tarih sahnesinde vücut bulmuş halidir” dedi.
Yıldız, bu tür etkinliklerin öğrencilerin tarih bilincini güçlendirmesine katkı sağlayacağını belirterek konferansa katılımı ve paylaştığı bilgiler için Doç. Dr. Recep Cengiz’e teşekkür etti.
